Temat lekcji (nr 1): Powtórzenie wiadomości o głoskach. Spółgłoski miękkie i twarde.

Definicja głoski – głoska to najmniejszy dający się usłyszeć dźwięk ludzkiej mowy

Głoski dzielimy na samogłoski (a, ą, e, ę, i, u, y, o, ó) i spółgłoski (reszta)

PODZIAŁ GŁOSEK:

spółgłoski miękkie p’, b’, f’ w’, ś, ź, ć, ch’, dź, m’,n’, l’, j, k’, g’ w kierunku podniebienia wznosi się środek języka
spółgłoski twarde p, b, f, w, s, z, c, ch, dz, n, m, l, ł, k, g, t, d, sz, ż, cz, dż, r środek języka znajduje się w innym miejscu

 

Jak oznaczamy miękkość?

Dwa sposoby oznaczania miękkości spółgłosek:

Miękkość spółgłosek zaznacza się na dwa sposoby: albo za pomocą kreski nad literą (np. ćśźń), albo za pomocą litery i, np. (w nawiasach podaję sposób wymowy):
ciasto (ćasto), ćwikłanie (ńe), końskośnysiano (śano), ziele (źele), paź.

Spółgłoski miękkie przed samogłoskami: wszędzie tam, gdzie spółgłoska miękka pojawia się przed samogłoską, jej miękkość oznaczamy w piśmie za pomocą litery i.

W takim przypadku litera i nie oznacza oddzielnej głoski (bo nie słychać w tych miejscach i), lecz jest tylko znakiem zmiękczenia. Można się o tym przekonać, głośno czytając wyrazy:
sianociemnoziarnodziąsłoNiemcy.

Dlatego powyższe wyrazy należy dzielić na głoski w ten sposób:
ś-a-n-oć-e-m-n-oź-a-r-n-odź-ą-s-ł-oń-e-m-c-y.

siano = 4 głoski (nie liczymy „i”, bo jest po niej samogłoska)

ciemno = 5 głosek (nie liczymy „i”, bo jest po niej samogłoska)

Praca domowa: strona 5 i 6 „Słowa z uśmiechem”

Download (DOCX, 74KB)